Ceremonija otkrivanja i osveštanja Centralnog spomen-obilježja za 25.830 boraca Vojske Republike Srpske poginulih u Odbrambeno-otadžbinskom ratu, održana je u Banjaluci u okviru obilježavanja 9. januara – Dana Republike.
Ovom događaju prisustvovali su vršilac dužnosti predsjednika Republike Srpske Ana Trišić Babić, predsjednik Narodne skupštine Srpske Nenad Stevandić, premijeri Republike Srpske Savo Minić, ministri u Vladi Republike Srpske, narodni poslanici, kao i lider SNSD-a Milorad Dodik.
Prisutni su bili i gradonačelnik Banjaluke Draško Stanivuković, predstavnici udruženja proisteklih iz Odbrambeno-otadžbinskog rata, veliki broj zvanica iz političkog i društvenog života Republike Srpske, te predstavnika Srpske u zajedničkim institucijama BiH i Trećeg pješadijskog (Republika Srpska) puka.
Policijski orkestar Ministarstva unutrašnjih poslova Republike Srpske je na počektu izveo himne Srpske i Srbije „Moja Republika“ i „Bože pravde“.
Nakon otkrivanja Centralno spomen-obilježje je osveštano, položeni su vijenci i cvijeće, a zatim su se obratili zvaničnici Republike Srpske i Srbije, te predstavnici udruženja proisteklih iz Odbrambeno-otadžbinskog rata.
U centralnom dijelu spomenika postavljen je krst na kojem je poruka: „Spomen na vas je naš sveti hram. U njemu nikad neće biti mrtva vaša svijetla i zavjetna žrtva“.
Na spomen-obilježju su postavljene i ploče sa imenima poginulih boraca koji su odbranili Republiku Srpsku.
Prema podacima Republičkog centra za istraživanje rata, ratnih zločina i nestalih lica, u proteklom Odbrambeno-otadžbinskom ratu Republike Srpske ukupno je poginulo 25.830 vojnika, od kojih 18.818 boraca Vojske Republike Srpske.
Od ukupnog broja poginulih, nastradala su 94 maloljetna vojnika, 184 dobrovoljca, 2.423 pripadnika JNA, 791 pripadnik Ministarstva unutrašnjih poslova (MUP) Republike Srpske, šest pripadnika MUP-a SR Jugoslavije, 138 pripadnika MUP-a Republike Srpske Krajine, te 1.737 pripadnika Srpske vojske Krajine.
Stradalo je i 111 pripadnika Teritorijalne odbrane Republike Srpske, 19 pripadnika Teritorijalne odbrane SFRJ, 987 pripadnika Teritorijalne odbrane Republike Srpske Krajine, 39 pripadnika Vojske Jugoslavije, 59 pripadnika radne obaveze, te 424 nepoznata borca.
Deveti januar slavi se kao Dan Republike Srpske jer je tog datuma 1992. godine nastala pod prvobitnim nazivom Srpska Republika BiH.
Osnovali su je srpski poslanici u tadašnjoj Skupštini BiH nakon što su preglasani u ključnim pitanjima o opstanku Jugoslavije, a pripadnici druga dva naroda krenuli u secesiju mimo volje Srba, koji su imali status konstitutivnog naroda.
