Perišić: Dodikova posjeta Putinu – Srbi i Rusi su jedan svijet

29
Foto: presscentar.uns.org.rs

Profesor geopolitike Srđan Perišić istakao je u autorskom tekstu za Srnu da je posjeta srpskog člana Predsjedništva BiH Milorada Dodika Rusiji i predsjedniku Vladimiru Putinu nastavak političke saradnje Srpske i Rusije koja danas, u uslovima složene krize u BiH, kada je Srpska postavila svoje crvene linije, ima ogroman značaj za sve Srbe.

– Pored toga, Dodikova posjeta ima ekonomski značaj, jer se u Evropi zahuktava energetska kriza, tako da posjeta može da spriječi moguće teške posljedice i za Srpsku, ali i za BiH – naglasio je Perišić u autorskom tekstu za Srnu.

On je podsjetio da smo već dugo vremena svjedoci da Rusija i Srpska imaju dobre političke odnose, što je izraženo posljednjih petnaest godina, a što je Rusija pokazala zaštitom Srba i Srpske u Savjetu bezbjednosti UN, kad god je zatrebalo.

– Pitamo se, često, zašto Rusija i Srpska, a time i Srbija, odnosno Srbi i Rusi, imaju na Balkanu kompatibilne interese? Živimo u vremenu kada su u toku tektonske promene u svijetu. Ekonomska, kulturna i politička globalizacija zasnovana na odbacivanju nacionalnog identiteta i suvereniteta, ne samo da je posustala nego se stvaraju otpori i alternative. Hegemonija SAD, koja je vojni i politički zaštitnik globalizacije, odavno je završena. Multipolarni poredak kao poredak više svetskih sila se uzdiže, a kriza moći Zapada je više nego izražena – bez obzira što SAD to ne žele da priznaju – istakao je Perišić.

Prema njegovim riječima, otpori globalizaciji se javljaju obnavljanjem tradicionalističke politike i suverenosti.

– Za politiku suverenizma iznad države ne postoji ništa, ne postoje nikakve nadnacionalne organizacije ili, globalne, transnacionalne kompanije. Zbog svega toga, dakle ne slučajno, javljaju se političke i identitetske ideje objedinjavanja naroda i država u vidu kulturno-civilizacijskih svetova. Govori se o ruskom svetu, turskom, romanskom, nemačkom, anglosaksonskom, latinoameričkom, kineskom, islamskom, ali i o srpskom svijetu. Ruski svijet obuhvata narode i države koje su izrasle iz ruske civilizacije stvarane vekovima kroz postojanje Ruske imperije i Sovjetskog Saveza. Gradivni elemenat ruskog sveta je ruski jezik, a geopolitički elemenat jeste veliko kopno Evroazije. S tim u vezi, ruski svijet obuhvata veliki broj država (Rusija, Belorusija, Ukrajina, Kazahstan…). Nedavno je u Francuskoj začet dijalog o objedinjavanju romanskog svijeta (Francuska, Italija, Španija, Portugal…) – naveo je Perišić.

On je pojasnio da je takvu ideju podržao, ni manje ni više nego jedan osvjedočeni filozof globalizacije, Bernar Anri-Levi.

Perišić je upitao da je Levi shvatio da je Zapad u sveopštoj krizi, ili je njegovo shvatanje posljedica izbacivanja Francuske iz vojno-ekonomskog sporazuma sa Australijom – nije toloko važno, koliko činjenica da SAD, Velika Britanija i Australija čine anglo-saksonski svijet, i da su jednim potezom izbrisali Francusku.

– Pitamo se, koliko naroda, država bi obuhvatao srpski svet? Ako je kriterijum – srpski jezik, onda bi srpskom svetu pripadali Srbija, Crna Gora, Srpska (svi u BiH), i Hrvatska. Naravno, Hrvati sebe ne vide u srpskom svetu, već u nekom drugom. Zato nam ostaje religijski kriterijum, koji nam sugeriše američki naučnik Semjuel Hantigton, koji je bio i dugogodišnji savjetnik američkih republikanskih predsjednika. Hantigton u čuvenoj knjizi “Sukob civilizacija” govori o devet civilizacija, među kojima su zapadna i istočno-pravoslavna. Zapadna civilizacija obuhvata anglo-saksonski, romanski i njemački svijet, rimokatoličke Slovene i skandinavske narode. S tim u vezi, Srbi i srpski svijet (Srbija, Crna Gora, Srpska) su dio istočno-pravoslavne civilizacije, u kojoj su najdominantiji Rusi. Granica između zapadne civilizacije i istočno-pravoslavne ide kroz BiH – pojašnjava Perišić.

Srbi i Rusi pripadaju jednom velikom svijetu, koji obuhvata biše manjih

Perišić je naglasio da Srbi i Rusi pripadaju jednom velikom svijetu koji obuhvata više manjih svjetova, od kojih je jedan i srpski svijet.

– Međutim, pored religije moramo uvesti i geopolitičku analizu (prostor) kako bismo razumjeli da su Srbi i Rusi jedan svijet. Postoje dva prostorna identiteta – kopno i more, koji su svaki na svoj način uticali na formiranje naroda, kultura, kao i politika i država. Pravi primjer identiteta mora su Velika Britanija i SAD, a primjer identiteta kopna je Rusija. Geopolitički identitet Srba, i njihovog prostora, pripada kopnu, kome pripadaju, dakle, i Rusi. Srbi, po svojoj kulturi, religiji, tradiciji, ali i prostoru na kome žive, kao dio kopnenog Balkana, kao dio kopnene Evrope i Evroazije – baštine sličan identitet kao i Rusi i ruski svet. Srpski prostor se karakteriše fiksiranošću kopna, sa jasnim prirodnim granicama, stalnošću komunikacija i nepromjenljivošću reljefnih osobenosti. Uticaj mora je nepostojeći, tako da identitet mora ne postoji kod Srba – naglasio je Perišić.

Prema njegovim riječima, kopneni prostor je dao srpskom narodu tradicionalni i konzervativni impuls u socijalnoj i kulturnoj sferi, kao i hijerarhične i kolektivne identitete.

– Na tom prostoru Srbi su se formirali kao deo vizantijske civilizacije (pravoslavne), a danas su oni i njeni naslednici. Ove karakteristike su slične i kod Rusa, a u nekim elementima i identične. To su nesporne činjenice koje se ne mogu odbaciti. Svaki pokušaj predstavljanja Srba, Srbije, Crne Gore i Srpske kao dijelova zapadne civilizacije, civilizacije mora, tj. atlantizma, je pogrešan i štetan. Postoji konstantan pokušaj da se Srbi smeste (nateraju) u zapadne kulturne, političke, socijalne i naddržavne modele (NATO, EU). To je samo prouzrokovavalo teške posledice po Srbe. Britanci Srbe pravilno svrstavaju u kopneni princip, ali onaj koji treba suzbijati, i – pritiskati ga svim sredstvima da bude potčinjen zapadnom svijetu. Srbi su tako tokom 20. vijeka uglavnom bili sastavni dio anglosaksonske praktične geopolitike, bez obzira što je srpski geopolitički identitet kontinentalan i anti-anglosaksonski. No, to nije donelo nikakav geopolitički dobitak, već samo stradanje – naveo je Perišić u autorskom tekstu.

S obzirom da su geopolitički identiteti Srba i Rusa isti ili slični, naveo je Perišić, sasvim je razumljivo da će Srpska i Srbija u saradnji sa Rusijom jačati nacionalne interese nego što je slučaj u saradnji sa atlantizmom, koji je stran geopolitičkom identitetu Srba.

– Shodno tome, Srpska, Srbija i Crna Gora će u saradnji sa Rusijom na bolji način izraziti svoje nacionalne interese i na bolji način će ih štititi. A Dodik? Dodik zna i svestan je da ruska zaštita Republike Srpske u Savetu bezbednosti UN, danas izražena protivljenju nestanku Srpske i njenim utapanjem u unitarnu i atlantističku BiH, nije slučajnog karaktera, već jasno geopolitičkog i civilizacijskog – Srbi i Rusi su jedan svijet – zaključio je Perišić.