Parlamentarni izbori u Mađarskoj predstavljaju značajan politički preokret, a dalji razvoj situacije zavisiće od sposobnosti nove vlasti da održi političku stabilnost i istovremeno odgovori na očekivanja birača, izjavila je Srni ambasador BiH u Mađarskoj Biljana Gutić Bjelica.
Ona je ocijenila da su pred novom vladom brojni izazovi, uključujući pitanje funkcionisanja institucija i složenost sprovođenja najavljenih reformi.
– U međunarodnom kontekstu, očekuje se da bi nova vlast mogla inicirati izvjesne korekcije u spoljnoj politici, posebno u pravcu intenziviranja saradnje sa institucijama EU – rekla je Gutić Bjelica.
To bi, ističe, potencijalno moglo dovesti do ublažavanja ranijih tenzija i otvaranja prostora za deblokadu određenih finansijskih mehanizama, kao i do promjena u širem geopolitičkom pozicioniranju, uključujući odnos prema drugim međunarodnim akterima.
Ona je ocijenila da su izbori ukazali na značajne promjene u strukturi političkog sistema, prije svega u vidu slabljenja tradicionalnih opozicionih aktera i konsolidacije političkog prostora oko novog političkog subjekta.
– Na taj način politička konkurencija je u većoj mjeri svedena na odnos između dvije dominantne opcije, što može imati dugoročne implikacije po dinamiku političkog života u zemlji – naglasila je Gutić Bjelica.
Podsjetila je da je opoziciona stranka Tisa osvojila 138 od ukupno 199 poslaničkih mandata, čime je obezbijedila dvotrećinsku većinu u parlamentu i relativno široku slobodu u pogledu institucionalnih i zakonodavnih reformi.
– Dosadašnja vladajuća koalicija Fides–KDNP, na čelu sa Viktorom Orbanom, osvojila je oko 54 mandata, čime je okončan period njene dugogodišnje dominacije na političkoj sceni, iako je zadržala značajnu parlamentarnu zastupljenost – rekla je Gutić Bjelica.
Ona je dodala da je pokret Mi Hazank osvojio sedam mandata ili 5,9 odsto glasova, Demokratska koalicija 1,2 odsto, Partija dvostrukog repa 0,8 odsto, dok su ostali politički subjekti ispod izbornog praga ili bez značajnijeg parlamentarnog uticaja.
Ukazala je da je izlaznost birača iznosila oko 80 odsto, što je jedan od najviših nivoa u novijoj političkoj istoriji Mađarske.
Gutić Bjelica je istakla da politički uspon lidera partije Tisa Petera Mađara predstavlja specifičan fenomen, s obzirom na njegovu relativno kratku političku karijeru na nacionalnom nivou i činjenicu da je ranije bio povezan sa vladajućim strukturama.
– Njegov pristup, koji kombinuje elemente konzervativne orijentacije sa naglašenom potrebom za institucionalnim reformama i drugačijim odnosom prema evropskim integracijama, omogućio je privlačenje šireg spektra birača, uključujući i one koji su ranije podržavali vlast, kao i tradicionalnu opoziciju – pojasnila je Gutić Bjelica.
