Srpski vojvoda Petar Bojović (1858-1945), oslobodilac Beograda u Prvom svjetskom ratu i jedan od najistaknutijih srpskih vojskovođa, rođen je 16. jula 1858. godine.
Heroj u balkanskim i Prvom svjetskom ratu
Bojović je kao pitomac Artiljerijske škole učestvovao u srpsko-turskim ratovima od 1876. do 1878. godine, a u srpsko-bugarskom ratu 1885. godine istakao se hrabrošću u borbama na Vrapči, Slivnici, u Dragomanskom tjesnacu, kod Pirota i Caribroda
(Dimitrovgrad).
On je u Prvom balkanskom ratu 1912. i 1913. godine, kao načelnik Štaba Prve armije, izuzetno doprinio pobjedama nad Turcima u Kumanovskoj i Bitoljskoj bici. U Drugom balkanskom ratu 1913. godine Bojović je probio bugarske položaje na Rajčanskom ridu, što je odlučilo ishod Bregalničke bitke, ali i rata.
On je u Prvom svjetskom ratu komandovao Prvom armijom 1914. godine u čuvenoj Cerskoj bici i oslobodio Šabac, a dužnost nije napustio ni poslije ranjavanja.
Nakon mučkog napada Bugara 1915. godine, sa neuporedivo slabijim snagama, ovaj srpski vojskovođa spriječio ih je da prodru na Kosovo, što je, uz podršku crnogorske vojske sa drugog boka, omogućilo odstupanje srpske armije preko Albanije.
U januaru 1916. godine Bojović je, umjesto oboljelog vojvode Radomira Putnika, postao načelnik Štaba Vrhovne komande i organizovao prebacivanje vojske na Krf i u Bizertu, a od septembra do novembra 1916. godine rukovodio je ofanzivom u kojoj su zauzeti Kajmakčalan i Bitolj.
Zbog neslaganja sa savezničkom komandom o širini fronta dodijeljenog srpskoj vojsci, Bojović je u aprilu 1918. godine smijenjen i postavljen je za komandanta Prve armije.
Ta armija je nakon proboja Solunskog fronta zauzela Veles i Ovče polje, kod Kumanova razoružala Bugare, produžila gonjenje brojčano jače njemačke Druge armije i razbila je južno od Niša bez pomoći saveznika, koji su zaostali 200 kilometara.
Prva armija na čelu sa vojvodom Petrom Bojovićem oslobodila je Beograd 1. novembra 1918. godine.
Odbio kolaboraciju sa Nijemcima i živio u pritvoru
Poslije puča 27. marta 1941. godine Ministarski savjet Kraljevine Jugoslavije reaktivirao je Bojovića i postavio ga za vrhovnog inspektora cjelokupne vojne sile. Takođe, on je imenovan za pomoćnika vrhovnog komandanta Jugoslovenske vojske.
Bojović je poslije Aprilskog rata odbio da napusti zemlju i ostao je u otadžbini tokom okupacije.
Nijemci su pokušali da iskoriste ugled ostarjelog vojvode za svoje interese, ali Bojović je decidno odbio bilo kakvu saradnju.
On je okupaciju proveo pod njemačkom stražom u svojevrsnom kućnom pritvoru, a pismom je pružio nedvosmislenu podršku generalu Dragoljubu Draži Mihailoviću i Jugoslovenskoj vojsci u otadžbini.
Komunisti ga tukli i ponižavali
Dolaskom oslobodilaca, komunističkih vlasti, vojvodu su sačekale nove muke i poniženja.
Prilikom pretresa Bojovićeve kuće, komunisti su iz obijesti razbacali uniformu i ordenje vojvode, a njega vrijeđali i tukli. Potom je jedno vrijeme proveo kao zatvorenik novih vlasti i tom prilikom preživio pravu psihofizičku torturu od koje se nije oporavio.
Vojvoda Petar Bojović je poslije puštanja iz zatvora ubrzo preminuo u 87. godini, ponižen i prebijen od onih sa čijim je očevima i djedovima oslobađao zemlju.
Komunisti su kaznili vojvodu jer je podržao Mihailovićev pokret.
Sahrana uz prijetnje i bez počasti
Zloglasna komunistička tajna policija OZNA objavila je po vojvodinoj smrti preko Radio Beograda poruku:
„Svako ko pokuša da dođe na sahranu Petra Bojovića, neprijatelja naše Narodnooslobodilačke borbe, biće uhapšen i krivično gonjen“.
Nije poštovano pravo na sahranu o državnom trošku i njegovo tijelo je na taljigama prevezeno 21. januara na Novo groblje.
Legendarni srpski komandant sahranjen je bez ikakvih vojnih počasti u porodičnu grobnicu u prisustvu porodice i najbližih prijatelja.
